SCP: Kwaliteit van leven stijgt, verschillen tussen groepen blijven groot

24 september 2018

Aan de vooravond van Prinsjesdag heeft het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) De sociale staat van Nederland 2018 gepubliceerd. De centrale uitkomst is: de kwaliteit van leven van de Nederlandse bevolking is er de afgelopen tien jaar gemiddeld genomen op vooruit gegaan, maar de verschillen in leefsituatie en tevredenheid tussen inwoners uit verschillende inkomens- en opleidingsgroepen zijn niet kleiner geworden. Wat is de situatie in Groningen? 

Het SCP laat zien dat Nederlanders hun leven over het algemeen goed waarderen. Al jarenlang waarderen Nederlanders hun leven gemiddeld met een 7,8 als rapportcijfer. Zo voelen de meeste mensen zich gezond, stijgt de levensverwachting en nemen de gevoelens van onveiligheid af. Tegelijk signaleert het SCP ook enkele maatschappelijke uitdagingen in Nederland. De belangrijkste maatschappelijke zorgen van Nederlanders gaan over de manier waarop we met elkaar samenleven, immigratie en integratie, en inkomen en economie. Andere belangrijke zorgen betreffen de gezondheidszorg en criminaliteit en veiligheid.

Het SCP ziet in Nederland blijvende verschillen tussen bevolkingsgroepen op uiteenlopende terreinen. In het algemeen blijft de leefsituatie én levenstevredenheid van mensen met een lagere opleiding of een lager inkomen achter bij die van mensen met een hogere opleiding of een hoger inkomen. Ook is de leefsituatie van jongeren en autochtone Nederlanders beter dan die van ouderen en Nederlanders met een migratieachtergrond.

Wat is de situatie in Groningen?

Uit onderzoek van Sociaal Planbureau Groningen blijkt dat het in Groningen ook goed gaat. De Groningers zijn positief over de leefbaarheid van hun eigen woonbuurt. Ze geven hun woonomgeving gemiddeld een 7,7. Tegelijk zien we dat een deel van de inwoners aangeeft dat de leefbaarheid in de afgelopen twaalf maanden achteruit is gegaan. In Groningen (20%) is deze groep groter dan in Drenthe (14%) en Fryslân (13%). Dit verschil lijkt te maken te hebben met de schade aan woningen als gevolg van de bodembeweging door de gaswinning.

Tegelijkertijd constateert het Planbureau op een aantal gebieden hardnekkige verschillen tussen groepen inwoners. In Groningen lijken de bestaande verschillen relatief stabiel. Wie kaartjes naast elkaar legt van ervaren gezondheid  van inwoners, levensverwachting, obesitas, aantallen rokers, drankgebruik, bewegingsarmoede, werkeloosheid en armoede, ziet dat de verschillen ook een ruimtelijke component kennen.

Een aantal, deels samenhangende, leefbaarheidsvraagstukken zien we in enkele oostelijke gemeenten in Groningen. Er is sprake van een relatief hoge (jeugd)werkloosheid, een laag gemiddeld opleidingsniveau en veel (langdurig) lage inkomens. Relatief meer mensen in het gebied geven aan zich niet gezond te voelen. Deze vraagstukken vragen om gerichte aandacht om de potentie van het gebied volop te benutten en om optimale kansen te creëren voor mensen in de regio.

Sociaal Planbureau Groningen volgt met de Leefbaarheidsmonitor de ontwikkelingen in leefbaarheid in de provincie Groningen. Deze monitor levert de regio inzichten op en stelt hen in staat de ontwikkelingen in leefbaarheid in tijd te volgen. Op grond van objectieve gegevens vanuit de Leefbaarheidsmonitor en de ervaren leefbaarheid van inwoners zijn verschillende leefbaarheidsvraagstukken te duiden voor Groningen als geheel en voor bepaalde regio’s, gebieden en gemeenten.