Toekomstperspectief

Sociaal Planbureau Groningen onderzoekt wat mensen in armoede of schulden stimuleert of belemmert om hun situatie te verbeteren.

De armoedeval

Het eerste artikel in het kader van wat mensen in armoede of schulden stimuleert of belemmert om hun situatie te verbeteren, gaat over de armoedeval als mogelijke belemmering en is gebaseerd op literatuuronderzoek.

Hoofdpunten uit literatuuronderzoek ‘de armoedeval’

  • Van een armoedeval is sprake als een toename van inkomen uit betaald werk samengaat met een afname van het totale inkomen.
  • Dit kan het geval zijn bij mensen die vanuit een uitkering of ander laag inkomen (meer) gaan werken. De verklaring is dat gemeentelijke armoede- of minimaregelingen komen te vervallen als het huishoudinkomen een bepaalde grens passeert.* De armoedeval is in theorie dan ook het grootst in gemeenten die veel van dergelijke regelingen hebben.
  • Het is niet duidelijk in hoeverre de armoedeval zich werkelijk voordoet. Dit hangt af van het aantal minimahuishoudens dat meer gaat verdienen, van hoeveel ze dan gaan verdienen en van de mate waarin ze voorheen gemeentelijke regelingen benutten. Zo zullen huishoudens die niet of nauwelijks een beroep deden op armoederegelingen en huishoudens die direct een grote inkomenssprong maken, geen last hebben van de armoedeval.
  • Gemeenten kunnen (de kans op) de armoedeval verkleinen door voor verschillende armoederegelingen een andere inkomensgrens te hanteren. Ook het – op maat en tijdelijk – compenseren van huishoudens die lijden onder de armoedeval kan helpen.
  • In situaties waarin feitelijk geen sprake is van de armoedeval, kan de vrees daarvoor mensen belemmeren om (meer) te gaan werken. Ook kan het zo zijn dat het aanvaarden van (meer) werk weliswaar niet tot een lager inkomen leidt, maar ook geen financiële verbetering oplevert. In voorlichting en begeleiding bij de uitstroom van uitkering naar werk verdient dit aandacht. Denk aan: geef een reëel beeld van financiële vooruitzichten en maak andere dan financiële voordelen van werk bespreekbaar.

*Het gaat met name om onder meer kwijtschelding gemeentelijke belastingen, kindpakketten en meedoenregelingen. Waar de ‘bepaalde grens’ ligt, verschilt per gemeente; vaak bij 110% tot 120% van het sociaal minimum.

Medewerker

Erik Meij

onderzoeker

Delen via social media

Delen via social media

Betrokken medewerkers

Erik Meij

onderzoeker

  • Mail

Jessy Snip

Onderzoeker

  • Mail
  • LinkedIn

Meer weten?

Neem contact op met één van de betrokken medewerkers

Gerelateerd nieuws

Armoede

Handreiking voor beleid en ondersteuning bij generatiearmoede in nieuw feitenblad

Armoede

Gemeenten spelen belangrijke rol bij ontstaan én oplossen van de armoedeval

Armoede

Dienstverlening voor mensen in armoede en schulden kan effectiever

Heel wat organisaties bieden dienstverlening voor mensen in armoede of schulden. Vaak helpt de dienstverlening haar cliënten vooruit, maar niet zelden brengt ze frustratie of zelfs nieuwe problemen mee. Het onderzoek '50 stemmen van mensen in armoede of schulden' liet dit begin 2020 al zien op basis van 50 interviews. Uit bijna alle reacties op he

Armoede

Armoedecijfers in beeld per gemeente

In Nederland moet bijna één op de tien huishoudens rondkomen van een laag inkomen. In Noord-Nederland zijn er relatief veel huishoudens met een laag inkomen. Mensen met een laag inkomen lopen een hoog risico op armoede, zeker als de situatie langere tijd voortduurt. Daarom is het belangrijk om inzicht te hebben in deze cijfers. Hoeveel procent va

Armoede

Nieuw feitenblad over doorbreken generatie-armoede

Generatie-armoede is een taai vraagstuk. Nieuwe generaties uit arme families hebben een grotere kans om ook arm te worden. De RUG, Sociaal Planbureau Groningen en Trendbureau Drenthe brachten de mechanismen hierachter in beeld. Ook is onderzocht waaraan interventies moeten voldoen. In samenwerking met de RUG bundelden Sociaal Planbureau Groningen

Publicaties

Armoede

Feitenblad Diversiteit in generatiearmoede

Armoede

Webinar '50 stemmen van mensen in armoede of schulden' terugkijken

Armoede

Feitenblad Armoede: het beeld van de gemeente Het Hogeland 2020