Ontgroening en vergrijzing

De bevolking in de arbeidsmarktregio Groningen ontgroent en vergrijst. Dit betekent dat er een steeds lager aandeel jeugd en een steeds hoger aandeel ouderen in de provincie woont. De vergrijzing van de bevolking gaat sneller dan de ontgroening, maar vindt niet overal in de provincie in een gelijk tempo plaats. In vergelijking met Nederland is de arbeidsmarktregio Groningen sterker ontgroend en iets meer vergrijst.

In het kort

  • De ontgroening in de arbeidsregio Groningen is sterker dan in de rest van Nederland.
  • De vergrijzing in deze regio is iets groter dan gemiddeld in Nederland.
  • Krimpgemeenten zijn vaak sterker ontgroend én vergrijsd.

Arbeidsmarktregio Groningen ontgroent en vergrijst

De algemene trend in de arbeidsregio Groningen is een afname van het aantal jongeren (0-19 jaar) en een gestage toename van het aantal ouderen (65+ jaar). Deze trend is al enkele jaren aan de gang en volgt het landelijke patroon. In 2017 waren er 158.015 inwoners van 0 tot en met 19 jaar in de provincie, dat zijn er zo’n 8 duizend minder dan in 2010. Er waren 144.433 inwoners van 65 jaar en ouder, wat een toename betekent van ruim 26 duizend sinds 2010. Het lijkt dus een kwestie van tijd voordat er meer 65-plussers dan 0 tot en met 19-jaren in de arbeidsmarktregio wonen.

De gemeenten vergeleken

Op gemeentelijk niveau zijn er uiteraard verschillen in het tempo van ontgroening en vergrijzing. Met name in krimpgebieden in het noorden en oosten van de provincie is sprake van ontgroening en vergrijzing van de bevolking. In sommige gemeenten is het kantelpunt van meer ouderen dan jongeren al bereikt.

Ontgroening en vergrijzing niet altijd communicerende vaten

In algemene zin is in gemeenten waar sprake is van relatief lage percentages 0- tot 19-jarigen sprake van relatief hoge percentages 65-plussers. Dit komt logischerwijs doordat als er minder jongeren in een gemeente wonen het aandeel ouderen vanzelf hoger is. Dit zijn vaak krimpgemeenten omdat daar niet alleen het aantal 65-plussers toeneemt, als gevolg van vergrijzing van de babyboom-generatie, maar ook het aantal personen jonger dan 65 jaar sterker afneemt dan elders. Sterkere ontgroening en vergrijzing  gaan niet overal gelijk op. De stad Groningen hoort bijvoorbeeld bij de jongste gemeenten van Nederland, maar doordat het ontzettend veel inwoners tussen 18 en 30 jaar bevat is er sprake van zowel een laag percentage 0-19 jaar als een laag percentage 65-plussers. In Haren is precies het tegenovergestelde aan de hand. Deze gemeente had in 2017 het hoogste percentage 65-plussers in de provincie (26,3%), maar ook een percentage 0- tot 19-jarigen dat boven het provinciaal gemiddelde ligt.